Kredi Faizleri Nasıl Belirlenir? Politika Faizi, Enflasyon ve Bankalar
“Faizler neden yükseldi?” sorusunun cevabı üç katmanlıdır: merkez bankası, bankaların fonlama maliyeti ve sizin risk profiliniz.
1. Politika faizi
TCMB’nin belirlediği politika faizi, bankaların merkez bankasından borçlanma maliyetini belirler. Politika faizi yükseldiğinde mevduat faizleri, ardından kredi faizleri yükselir. Kredi faizleri genellikle politika faizi değişikliklerini birkaç hafta gecikmeyle takip eder.
2. Fonlama maliyeti ve düzenlemeler
Bankalar krediyi verebilmek için mevduat toplar ya da yurt dışından borçlanır. Zorunlu karşılık oranları, kredi büyüme sınırları ve menkul kıymet tesis yükümlülükleri bu maliyeti etkiler. Düzenleyici sıkılaştırma dönemlerinde bankalar tüketici kredisini kısabilir ya da faizini yükseltebilir.
3. Sizin risk profiliniz
Aynı bankada iki kişiye farklı faiz verilmesinin sebebi budur. Kredi notu, gelir, mevcut borç ve bankayla ilişkiniz (maaş müşterisi olmak gibi) kişisel faizi belirler. Maaş müşterilerine sunulan oranlar genellikle liste faizinin altındadır.
Vergiler
Tüketici kredilerinde faiz üzerinden KKDF (%15) ve BSMV (%15) alınır. Yani %3,29 aylık faizli bir kredinin vergiler dahil efektif maliyeti daha yüksektir. Teklifleri “yıllık maliyet oranı” üzerinden karşılaştırmak bu yüzden önemlidir.
Ne yapmalı?
Faiz düşüş beklentisi varsa kısa vade tercih edip ileride yeniden yapılandırma seçeneğini değerlendirin; yükseliş beklentisi varsa sabit faizli uzun vade daha güvenli olabilir. Hepsi Kredim’de kurumların güncel oranları düzenli olarak güncellenir; teklif listesinin üstündeki tarih son güncellemeyi gösterir.